Studenten biologisch, gangbaar en biodynamisch samen ‘de bodem in’
De veldopdrachten van de studenten varieerden van het graven van profielkuilen, biodiversiteitsmetingen tot nitraatmetingen en infiltratietesten. Daarbij vergeleken studenten biologische, gangbare en biodynamische percelen met elkaar. Ook zetten ze drijfmest van de drie boerderijen naast elkaar. Met de aanpak van hun onderzoek, de juiste antwoorden en hun toelichting achteraf konden ze de punten scoren die ze nodig hadden om als team te winnen.
Gangbaar en biodynamisch
Aan de Bodem Challenge namen studenten deel van veehouderijopleidingen en gemengde landbouwopleidingen van Terra, Aeres MBO Warmonderhof, Zone College, Vonk, Aeres HBO en Yuverta.
De challenge vond plaats op drie verschillende bedrijfslocaties aan de Wisentweg: bij Aeres Weidestal biologisch, de gangbare Aeres Flevostal en de biodynamische gemengde boerderij Warmonderhofstede, van Stichting Warmonderhof. Dit zijn alle drie gemengde bedrijven met veehouderij en akkerbouw.
Verschillen in bedrijfsvoering
‘De drie bedrijfssystemen verschillen, met kleine of grote input qua bemesting en voedermiddelen, wezenlijk in de bedrijfsvoering’, aldus de organisatie van de challenge. ‘Binnen een straal van 500 meter konden studenten zo inzicht verkrijgen in drie verschillende bedrijfssystemen. Deze directe vergelijking maakte het mogelijk om theorie en praktijk op een unieke manier met elkaar te verbinden.’
Teams divers samengesteld
De studententeams die de veldopdrachten moesten uitvoeren, waren bewust samengesteld uit studenten van verschillende scholen en niveaus, waardoor in elk groepje een brede mix aan kennis en ervaring aanwezig was. ‘De opzet van het samen leren onderzoeken stimuleerde studenten om gezamenlijk tot oplossingen te komen en van elkaar te leren’, licht de organisatie verder toe.
Door de gemengde indeling van docenten op de veldstations kregen ook zij de gelegenheid kennis, ervaringen en lesmethoden met elkaar uit te wisselen.
Geen polarisatie
Bij aanvang van de dag benadrukten de organisatoren dat studenten vooral konden winnen als ze in hun toelichting op hun onderzoeksresultaten duidelijk lieten zien hoe de drie bedrijfssystemen werkten. Het polariseren of veroordelen van een bepaald bedrijfssysteem zou niet helpen om de challenge te winnen.
De dag werd afgesloten met een passende, competitieve opdracht. De studententeams streden tegen elkaar om wie het snelst een gat tot volle diepte wist te boren met de grondboor.
Van nitraat tot mest en infiltratie
Tijdens de challenge gingen studenten concreet aan de slag met vijf verschillende opdrachten:
• Het graven van een profielkuil om de verschillen in bodemopbouw op een biologisch, gangbaar en biodynamisch perceel zichtbaar te maken.
• Een infiltratietest om te meten hoe snel water in de bodem wegzakt, met een vergelijking tussen de drie bedrijfssystemen biologisch, gangbaar en biodynamisch.
• Een biodiversiteitsmeting waarbij per perceel het aantal plantensoorten werd geteld en gedetermineerd.
• Een analyse en het leren onderscheiden van drie soorten drijfmest: biologisch, gangbaar en biodynamisch.
• Het meten van de nitraatgehalten in de verschillende percelen, via bodembemonstering en het uitlezen van resultaten in een app.
Breed samengestelde organisatie
De Bodem Challenge werd georganiseerd vanuit de stuurgroep CIV Veehouderij. De dag werd mede mogelijk gemaakt door Aeres Farms en Stichting Warmonderhof. ReGeNL ondersteunde financieel vanuit de actielijn Human Capital. De praktoren Astrid Sportel (Zone College - kringloop en ketengericht werken) en Ruud Hendriks (Aeres MBO - kringlooplandbouw) en docent veehouderij Ties Ruigrok (Aeres MBO Warmonderhof) verzorgden de inhoudelijke coördinatie met de praktijkbedrijven en de scholen. Docenten van de vakgroep bodemkunde van Aeres HBO Dronten verzorgden de profielkuilen met studenten, Aeres MBO Warmonderhof en Hogeschool Van Hall Larenstein verzorgden de infiltratietest, Zone College de biodiversiteitsinventarisatie en Deltares leverde de Aquality app voor de nitraatmetingen.
Tekst: Erik Kruisselbrink
Is als freelance vakbladredacteur van vele markten thuis.
Beeld: Aeres Warmonderhof
